Categoría: Estranxeiría e Asilo

O Ministerio de Inclusión, Seguridade Social e Migracións actualizou os criterios para aplicar o Real decreto 316/2026, que regula o proceso de regularización extraordinaria.

Estes criterios son importantes porque explican como deben interpretar as Oficinas de Estranxeiría algunhas partes da norma. É dicir, axudan a saber quen pode presentar a solicitude, que documentos se piden nalgúns casos e que ocorre con menores, familias, persoas solicitantes de asilo, persoas vulnerables ou persoas que xa tiñan outro trámite aberto.

Neste artigo explicámolo de forma sinxela.

1. Persoas que solicitaron asilo antes do 1 de xaneiro de 2026

Un dos puntos máis importantes é o das persoas que solicitaron protección internacional, é dicir, asilo.

O criterio confirma que poden acollerse a esta vía todas as persoas que solicitaron protección internacional antes do 1 de xaneiro de 2026.

E isto é importante: non é necesario que sigan sendo solicitantes de asilo no momento de presentar a regularización.

Polo tanto, poden solicitar esta autorización as persoas que pediron asilo antes do 1 de xaneiro de 2026 e se atopen nalgunha destas situacións:

• A súa solicitude de asilo segue en trámite.
• Desistiron da solicitude de asilo.
• Desistiron dun recurso contra a denegación do asilo.
• Recibiron unha denegación de asilo.
• Presentaron un recurso administrativo ou xudicial e aínda está pendente.
• Recibiron unha resolución negativa do recurso.

Exemplo sinxelo

Ahmed solicitou asilo en marzo de 2025, denegáronllo e presentou un recurso. Aínda que o recurso siga pendente, tamén pode utilizar esta vía.

Ahmed solicitou asilo en marzo de 2025, denegáronllo e presentou un recurso. Aínda que o recurso siga pendente, tamén pode utilizar esta vía.

E se unha persoa pediu asilo antes do 1 de xaneiro de 2026, pero despois desistiu, tamén pode acceder a esta vía.

2. Persoas que estaban en España antes do 1 de xaneiro de 2026 pero pediron asilo despois

O criterio tamén aclara outra situación moi habitual.

Se unha persoa xa estaba en España antes do 1 de xaneiro de 2026, pero pediu asilo despois desa data, non entra pola vía de protección internacional anterior ao 1 de xaneiro.

Nese caso, poderá solicitar a autorización pola vía de arraigo extraordinario, sempre que cumpra o resto dos requisitos.

Exemplo sinxelo

Como pediu asilo despois do 1 de xaneiro de 2026, non entraría pola vía de solicitantes de protección internacional anterior ao 1 de xaneiro. Pero si podería acceder ao arraigo extraordinario se acredita que estaba en España antes do 1 de xaneiro de 2026 e cumpre os demais requisitos.

Como pediu asilo despois do 1 de xaneiro de 2026, non entraría pola vía de solicitantes de protección internacional anterior ao 1 de xaneiro. Pero si podería acceder ao arraigo extraordinario se acredita que estaba en España antes do 1 de xaneiro de 2026 e cumpre os demais requisitos.

3. O certificado de vulnerabilidade non se esixe en todos os casos

Este é outro punto moi importante.

Para o arraigo extraordinario hai varias vías. A norma fala de tres grandes posibilidades.

Primeira: ter traballado en España ou ter intención de traballar. Isto pode acreditarse con traballo previo, cunha oferta de emprego ou cunha declaración responsable se a persoa quere traballar por conta propia.

Segunda: vivir en España formando parte dunha unidade familiar. Por exemplo, con fillos menores, fillos maiores con discapacidade ou ascendentes de primeiro grao cos que se convive.

Terceira: atoparse nunha situación de vulnerabilidade, acreditada mediante un certificado ou informe.

O criterio deixa claro que o certificado ou informe de vulnerabilidade só se esixe cando a persoa presenta a solicitude pola vía de vulnerabilidade.

Non se esixe se a persoa presenta a solicitude pola vía laboral ou pola vía de unidade familiar.

Exemplo sinxelo

Se unha nai presenta a solicitude porque vive co seu fillo menor e forman unha unidade familiar, tampouco necesita un certificado de vulnerabilidade.

Se unha nai presenta a solicitude porque vive co seu fillo menor e forman unha unidade familiar, tampouco necesita un certificado de vulnerabilidade.

Pero se unha persoa presenta a solicitude porque non pode acreditar traballo nin unidade familiar e quere facelo por situación de vulnerabilidade, entón si necesita o certificado ou informe.

4. Quen pode emitir o certificado ou informe de vulnerabilidade

O criterio explica que entidades poden elaborar este certificado.

Poden emitilo:

• As entidades do Terceiro Sector inscritas no Rexistro Electrónico de Colaboradores de Estranxeiría.
• As organizacións sindicais inscritas nese rexistro.
• As administracións públicas competentes en materia de asistencia social ou servizos sociais.

Isto significa que non calquera asociación pode emitir este certificado. Debe estar correctamente inscrita ou ser unha entidade pública competente en servizos sociais.

5. Regras importantes sobre os certificados de vulnerabilidade

O criterio aclara varias cuestións prácticas:

A entidade debe estar inscrita no Rexistro Electrónico de Colaboradores de Estranxeiría se se trata dunha entidade do Terceiro Sector ou dun sindicato.

Se a entidade ten un ámbito territorial limitado, só pode emitir certificados dentro dese territorio.

Por exemplo, unha entidade inscrita para actuar só en Galicia non debería emitir certificados para unha persoa que vive en Andalucía.

A entidade non está obrigada a emitir certificados. Estar inscrita no rexistro non significa que teña que elaboralos para todas as persoas que os soliciten.

O certificado pode asinalo calquera persoa que forme parte da entidade. Non é necesario que esa persoa apareza individualmente no censo de persoas habilitadas do rexistro.

O certificado debe levar o selo da entidade, que pode ser electrónico ou físico.

Tamén debe figurar o número de inscrición da entidade no rexistro.

Ademais, o certificado debe ser gratuíto.

6. Informes emitidos polos servizos sociais

O criterio tamén aclara que as entidades competentes en asistencia social son as administracións públicas que teñen competencias en servizos sociais.

Por exemplo, os servizos sociais municipais ou autonómicos, segundo o caso.

Nestes casos, o informe de vulnerabilidade pode asinalo calquera persoa que traballe nesa entidade pública competente en asistencia social.

Isto pode facilitar a emisión do documento, porque non esixe que o asine unha persoa concreta cun cargo moi específico.

7. Recomendación importante: non desistir nin renunciar sen revisar antes

O criterio recomenda que as persoas que xa teñan presentada unha solicitude de autorización de estancia ou residencia, ou que xa teñan unha autorización en vigor, non presenten un desistimento nin unha renuncia sen analizar ben o caso.

Isto é moi importante.

O proceso extraordinario está pensado para persoas que estaban en situación irregular ou para persoas que son ou foron solicitantes de protección internacional.

Se unha persoa xa ten unha autorización ou un procedemento en marcha, renunciar pode prexudicala.

Exemplo sinxelo

Outro exemplo: unha persoa ten presentada unha renovación ou modificación. Antes de desistir, debe revisar se realmente lle convén.

Outro exemplo: unha persoa ten presentada unha renovación ou modificación. Antes de desistir, debe revisar se realmente lle convén.

8. Menores nacidos en España

O criterio tamén fala de menores.

Cando unha persoa que pode solicitar a regularización ten fillos menores, tamén se permite presentar a autorización de residencia deses fillos.

No caso dos menores nacidos en España, a regra xeral do artigo 159 é que a autorización de residencia do menor se solicita a partir dos seis meses posteriores ao nacemento, ou desde que algún dos proxenitores obteña a residencia se iso ocorre despois. Neste proceso extraordinario permítese unha excepción: non é necesario esperar a que transcorran eses seis meses para presentar a solicitude do menor xunto coa do pai, nai ou titor que se acolle á regularización.

Exemplo sinxelo

9. Menores non nacidos en España

9. Menores non nacidos en España

Para os menores non nacidos en España tamén hai unha regra especial.

Normalmente, para autorizar a residencia dun menor non nacido en España esíxese acreditar unha permanencia previa de dous anos, ademais dos medios económicos e do aloxamento dos proxenitores ou titores.

Neste proceso extraordinario flexibilízanse estes requisitos.

Non se esixe a permanencia previa de dous anos.

Non se esixe que os proxenitores ou titores acrediten os medios económicos e o aloxamento como nunha reagrupación familiar ordinaria.

Pero si debe acreditarse que o menor permaneceu en España de forma ininterrompida durante os cinco meses anteriores á solicitude.

Exemplo sinxelo

10. As solicitudes dos menores deben presentarse de forma simultánea

10. As solicitudes dos menores deben presentarse de forma simultánea

O criterio indica que, cando unha persoa solicite a autorización pola disposición adicional vixésima ou vixésimo primeira e teña fillos menores, ou fillos maiores con discapacidade ou necesidades de apoio, tamén debe presentar simultaneamente a solicitude de residencia deses fillos.

Isto significa que o correcto é tramitar as solicitudes conxuntamente para que se resolvan ao mesmo tempo.

Exemplo sinxelo

Non se trata simplemente de «engadir o menor á solicitude da nai». O menor tamén necesita a súa propia solicitude, aínda que estea vinculada á do proxenitor.

Non se trata simplemente de «engadir o menor á solicitude da nai». O menor tamén necesita a súa propia solicitude, aínda que estea vinculada á do proxenitor.

11. Que pasa se xa se presentou a solicitude do adulto e non se presentou a do menor

O criterio tamén aclara un suposto práctico.

Se unha persoa xa presentou a súa solicitude de residencia temporal por circunstancias excepcionais e non presentou ao mesmo tempo a do menor, poderá presentar a solicitude do menor ata o 30 de xuño de 2026.

A finalidade é que ambas as resolucións poidan emitirse de forma simultánea.

Exemplo sinxelo

12. Tamén se aplica a persoas con residencia de longa duración

12. Tamén se aplica a persoas con residencia de longa duración

O criterio di que estas regras transitorias sobre menores tamén se aplican ás persoas estranxeiras titulares dunha autorización de residencia de longa duración respecto dos seus fillos menores, fillos maiores con discapacidade ou persoas que estean baixo a súa tutela.

Isto é importante porque amplía a posibilidade de aplicar estas regras especiais tamén ás familias nas que o proxenitor xa ten unha residencia de longa duración.

13. Solicitudes presentadas entre o 20 de maio de 2025 e o 15 de abril de 2026

A disposición transitoria segunda é moi importante para as solicitudes que xa estaban presentadas antes da entrada en vigor do Real decreto 316/2026.

O criterio aclara que se aplica ás solicitudes en trámite presentadas entre o 20 de maio de 2025 e o 15 de abril de 2026, ambos os días incluídos.

Tamén se aplica aos recursos en trámite, tanto administrativos como xudiciais.

Isto afecta as autorizacións de residencia temporal por circunstancias excepcionais do título VII do Regulamento, agás a autorización por razóns humanitarias do artigo 128.1.

14. Que requisitos se esixirán nesas solicitudes antigas

O criterio distingue dúas situacións.

Nas solicitudes presentadas ao abeiro da disposición transitoria quinta do Regulamento de 2024 antes da entrada en vigor do Real decreto 316/2026, só se esixe acreditar a carencia de antecedentes penais e non representar unha ameaza para a orde pública, a seguridade pública ou a saúde pública.

Noutras solicitudes de residencia temporal por circunstancias excepcionais que estivesen en trámite e fosen presentadas entre o 20 de maio de 2025 e o 15 de abril de 2026, esíxese que a persoa estivese en España antes do 1 de xaneiro de 2026 e que cumpra os requisitos xerais da disposición adicional vixésimo primeira.

Exemplo sinxelo

15. Que autorización se concede neses expedientes en trámite

15. Que autorización se concede neses expedientes en trámite

O criterio indica que as persoas con solicitudes en trámite presentadas entre o 20 de maio de 2025 e o 15 de abril de 2026 accederán á autorización que solicitaran.

A súa vixencia comezará desde a concesión.

Isto é importante porque non se transforma automaticamente todo nunha única autorización nova. Se a persoa solicitou arraigo socioformativo, accederá ao arraigo socioformativo. Se solicitou outra autorización por circunstancias excepcionais, accederá a esa autorización se cumpre os requisitos.

16. Caso especial do arraigo socioformativo

O criterio aclara que, se unha persoa solicitara arraigo socioformativo e obtén unha resolución favorable, accederá a esa autorización coas súas propias características.

Isto inclúe a autorización para traballar por conta allea cun límite máximo de 30 horas semanais.

Unha persoa solicitou arraigo socioformativo en outubro de 2025 e agora concédenlle a autorización. Poderá traballar, pero co límite propio desta figura: un máximo de 30 horas semanais.

Unha persoa solicitou arraigo socioformativo en outubro de 2025 e agora concédenlle a autorización. Poderá traballar, pero co límite propio desta figura: un máximo de 30 horas semanais.

O criterio tamén aclara unha cuestión importante sobre o arraigo sociolaboral.

O criterio tamén aclara unha cuestión importante sobre o arraigo sociolaboral.

A eficacia da solicitude de autorización por arraigo sociolaboral non quedará supeditada á alta previa na Seguridade Social.

Isto significa que non se esixe a alta previa para que a solicitude sexa eficaz.

Exemplo sinxelo

18. Persoas con autorización vixente: coidado cos prazos

18. Persoas con autorización vixente: coidado cos prazos

As disposicións adicionais vixésima e vixésimo primeira esixen que a persoa non sexa titular dunha autorización de estancia ou residencia e que non teña en trámite unha solicitude de concesión, prórroga, renovación ou modificación.

O criterio aclara que unha persoa non poderá solicitar estas autorizacións se se atopa dentro dos tres meses posteriores á finalización da súa autorización, porque durante ese prazo aínda pode solicitar a prórroga, renovación ou modificación da súa autorización anterior.

Exemplo sinxelo

19. Familiares: presentar xuntos non significa que todos queden exentos dos requisitos

19. Familiares: presentar xuntos non significa que todos queden exentos dos requisitos

O criterio aclara un punto moi importante sobre os familiares.

A norma permite que determinados familiares presenten a solicitude de forma simultánea e que as solicitudes se resolvan ao mesmo tempo.

Isto pode aplicarse a:

• Ascendentes de primeiro grao.
• Cónxuxe.
• Parella rexistrada.

Pero o criterio aclara que esta posibilidade serve para presentar xuntos e resolver xuntos. Non significa que os familiares queden automaticamente autorizados nin que non teñan que cumprir os requisitos.

Cada solicitante debe cumprir os requisitos xerais da autorización que lle corresponda.

Entre outros:

• Estar en España antes do 1 de xaneiro de 2026.
• Ter permanecido en España de forma ininterrompida durante os cinco meses anteriores á solicitude.

Exemplo sinxelo

Non abonda con ser o marido da solicitante.

Non abonda con ser o marido da solicitante.

20. Unidade familiar no arraigo extraordinario

O criterio tamén explica como debe entenderse a vía de unidade familiar dentro do arraigo extraordinario.

A unidade familiar pode estar formada por:

• Fillas e fillos menores de idade.
• Fillas e fillos maiores de idade con discapacidade que precisen apoio.
• Fillas e fillos maiores que non poidan atender as súas propias necesidades polo seu estado de saúde.
• Ascendentes de primeiro grao cos que se conviva.

O criterio aclara que o requisito de convivencia se aplica a todos estes familiares.

É dicir, non abonda con ter o vínculo familiar. Tamén hai que convivir.

Exemplo sinxelo

Pero se unha persoa ten a súa nai noutra cidade e non conviven, non se cumpriría o requisito de convivencia para esa vía.

Pero se unha persoa ten a súa nai noutra cidade e non conviven, non se cumpriría o requisito de convivencia para esa vía.

21. Familiares menores ou con discapacidade

Cando se trate de fillos menores ou fillos maiores con discapacidade ou necesidades de apoio, aplícanse os requisitos dos artigos 159 e 160 do Regulamento, coas particularidades establecidas na disposición transitoria primeira.

Isto significa que hai que distinguir entre:

• Menor nacido en España.
• Menor non nacido en España.
• Persoa maior de idade con discapacidade ou necesidades de apoio.
• Persoa que non pode atender as súas propias necesidades polo seu estado de saúde.

Nestes casos, a solicitude debe prepararse correctamente e achegar a documentación que probe o vínculo familiar, a convivencia e a permanencia cando sexa necesario.

22. Ascendentes de primeiro grao e fillos maiores sen discapacidade

O criterio aclara que, cando se trate de ascendentes de primeiro grao ou fillos maiores de idade sen discapacidade, deberán cumprir os requisitos xerais da disposición adicional vixésimo primeira.

Pero, se forman parte da unidade familiar e conviven, enténdese que tramitan pola vía de unidade familiar.

Nese caso non necesitan acreditar a vulnerabilidade mediante un certificado ou informe.

Exemplo sinxelo

23. Resumo final: ideas clave

23. Resumo final: ideas clave

A actualización do 18 de maio de 2026 aclara varias cuestións importantes:

As persoas que solicitaron asilo antes do 1 de xaneiro de 2026 poden acollerse á vía de protección internacional aínda que o seu asilo estea en trámite, denegado, recorrido ou mesmo aínda que desistisen.

As persoas que estaban en España antes do 1 de xaneiro de 2026 pero pediron asilo despois desa data poderán acceder ao arraigo extraordinario se cumpren os requisitos.

O certificado de vulnerabilidade só se esixe se se presenta a solicitude pola vía de vulnerabilidade.

Non se esixe un certificado de vulnerabilidade se se presenta pola vía laboral ou pola vía de unidade familiar.

As entidades que emitan certificados de vulnerabilidade deben cumprir requisitos concretos.

Non convén desistir nin renunciar a autorizacións ou solicitudes en trámite sen revisar ben o caso.

Os menores poden presentar a súa autorización vinculada á solicitude do proxenitor, con regras especiais máis flexibles.

As solicitudes dos menores deben presentarse de forma simultánea ou, se xa se presentou a do adulto, ata o 30 de xuño de 2026.

As solicitudes en trámite presentadas entre o 20 de maio de 2025 e o 15 de abril de 2026 poden beneficiarse do réxime transitorio.

Presentar as solicitudes familiares de forma conxunta non significa que todas as persoas queden exentas de cumprir os requisitos.

Na vía de unidade familiar, a convivencia é obrigatoria.

24. Recomendación de SenValos

Este proceso pode ser unha gran oportunidade para moitas persoas, pero cada caso debe revisarse con coidado.

Non todas as persoas acceden pola mesma vía. Non é o mesmo ter solicitado asilo antes do 1 de xaneiro de 2026, telo solicitado despois, ter fillos menores, vivir con familiares, ter unha oferta de traballo ou estar nunha situación de vulnerabilidade.

Por iso, antes de presentar a solicitude, é importante revisar ben:

• A data de entrada en España.
• A data de solicitude de asilo, se a houbo.
• A situación administrativa actual.
• Se existe unha autorización en vigor ou un trámite pendente.
• A documentación que acredita a permanencia.
• Os antecedentes penais.
• A situación familiar.
• Se hai menores ou persoas con discapacidade.
• Se é necesario ou non un certificado de vulnerabilidade.

Desde SenValos recomendamos non presentar solicitudes incompletas ou mal encadradas, porque iso pode xerar requirimentos, atrasos ou mesmo denegacións.

A clave é elixir ben a vía e achegar a documentación adecuada desde o principio.

Desde o 12 de xuño de 2026 aplícase unha nova instrución do Ministerio do Interior sobre como se tramitan determinadas solicitudes de protección internacional en España. A instrución adapta a tramitación española aos novos regulamentos europeos do Pacto Europeo sobre Migración e Asilo.

Dito de forma sinxela: pedir asilo segue sendo un dereito, pero a Administración pode tramitar a solicitude por distintas vías, segundo onde se presente, como chegou a persoa a España e se cumpre ou non as condicións de entrada.

Que é a protección internacional?

A protección internacional é a axuda legal que pode solicitar unha persoa estranxeira cando non pode volver ao seu país porque alí pode sufrir persecución, violencia grave, ameazas, guerra ou outros danos importantes.

A protección internacional pode adoptar distintas formas, como o dereito de asilo ou a protección subsidiaria.

Un exemplo sinxelo: se unha persoa foxe do seu país porque a súa vida, liberdade ou seguridade están en perigo, pode pedir que España estude o seu caso e decida se necesita protección.

Que fai esta nova instrución?

A instrución non crea unha nova autorización de residencia. Tampouco elimina o dereito a solicitar protección internacional.

O que fai é explicar como debe tramitar a Administración española as solicitudes de protección internacional cando xa son aplicables os novos regulamentos europeos.

Estes regulamentos buscan que os países da Unión Europea teñan procedementos máis semellantes entre si e que algunhas solicitudes se resolvan máis rapidamente.

A instrución di que as solicitudes poderán tramitarse principalmente por tres vías:

1. Procedemento fronteirizo de asilo.
2. Procedemento acelerado de exame.
3. Procedemento de exame ordinario.

Ademais, pode existir un procedemento para decidir que país da Unión Europea é responsable de estudar a solicitude.

Que é o procedemento fronteirizo de asilo?

O procedemento fronteirizo de asilo é unha forma de tramitar a solicitude cando a persoa pide protección internacional nunha situación relacionada coa entrada en España.

Isto non significa que a persoa non poida solicitar protección. Si pode solicitala. Pero a súa solicitude estúdase mediante un procedemento especial e con prazos máis curtos.

Segundo a instrución, este procedemento pode aplicarse cando a persoa:

• solicita protección internacional nun posto fronteirizo;
• foi interceptada despois de cruzar unha fronteira exterior sen autorización;
• chega a España despois dunha operación de busca e salvamento;
• ou chega mediante unha recolocación desde outro Estado membro, se se cumpren as condicións previstas.

Ademais, para aplicar este procedemento, a persoa non debe contar con autorización de entrada e non debe cumprir as condicións ordinarias de entrada no espazo Schengen.

Explicado de forma moi sinxela: é como se a Administración dixese: «Primeiro imos estudar a túa solicitude antes de decidir se podes entrar formalmente no territorio».

Ten a persoa dereito a un avogado?

Si.

A instrución establece que a asistencia xurídica é obrigatoria no procedemento fronteirizo. Esta asistencia debe cubrir a formalización da solicitude e toda a tramitación administrativa.

Ademais, a lexislación española garante o acceso á asistencia xurídica gratuíta.

Isto é moi importante. Unha persoa que pide protección internacional na fronteira non debería afrontar soa o procedemento. Debe recibir orientación xurídica adecuada desde o inicio.

Pode intervir ACNUR?

Si, pero cunha condición importante: debe existir o consentimento previo da persoa solicitante.

Se a persoa o acepta, ACNUR pode acceder á solicitude de protección internacional e ser oído antes de que se dite unha resolución de inadmisión ou denegación.

Isto pode ser relevante en casos especialmente delicados, porque ACNUR é o Alto Comisionado das Nacións Unidas para os Refuxiados e ten un papel especializado en materia de protección internacional.

Canto pode tardar o procedemento fronteirizo?

A instrución indica que, ao principio, a Administración tentará examinar se existe algunha causa de inadmisión ou de denegación rápida. Nestes casos, procurarase resolver e notificar nun prazo de catro días naturais, aínda que pode haber unha ampliación nos termos previstos legalmente.

Se non é posible resolver nese prazo, a solicitude pode continuar dentro do procedemento fronteirizo ata a súa resolución.

O prazo máximo do procedemento fronteirizo é de 12 semanas, incluído o posible recurso contencioso-administrativo.

A Administración tentará resolver a parte administrativa no prazo máis breve posible, preferiblemente dentro das primeiras seis semanas desde o rexistro da solicitude.

Que pasa se pasan seis semanas e non hai resposta?

Este punto é importante.

A instrución di que se pasan seis semanas sen resolución nin notificación, iso non significa automaticamente que a persoa pase ao procedemento ordinario ou acelerado. Tampouco significa que quede autorizada para entrar en territorio español.

É dicir, o simple paso do tempo non cambia por si só o tipo de procedemento nin concede automaticamente a entrada.

A Administración deberá seguir tramitando e resolver canto antes, sen esgotar o prazo máximo de 12 semanas cando non sexa necesario.

Que pasa se a solicitude non debe seguir o procedemento fronteirizo?

Non todas as solicitudes de protección internacional se tramitan mediante o procedemento fronteirizo.

Se a solicitude non encaixa nese procedemento, deberá tramitarse mediante o procedemento de exame acelerado ou mediante o procedemento de exame ordinario, segundo corresponda.

Tamén pode ocorrer que unha solicitude comece no procedemento fronteirizo, pero despois se detecte que non debía seguir esa vía. Nese caso, poderá pasar ao procedemento que corresponda.

A idea básica é esta: cada solicitude debe seguir a vía legal adecuada, segundo as circunstancias concretas da persoa.

Que ocorre coas solicitudes presentadas nun CIE?

A instrución tamén fala das solicitudes presentadas nos Centros de Internamento de Estranxeiros.

Nestes casos, a solicitude tramitarase conforme ao procedemento que corresponda: fronteirizo, acelerado ou ordinario. A Administración deberá aplicar os regulamentos europeos e, cando sexa compatible, a normativa española.

Isto significa que unha persoa internada nun CIE tamén pode solicitar protección internacional e o seu caso debe ser estudado.

Desde cando se aplica esta instrución?

A instrución aplícase desde o 12 de xuño de 2026.

Por tanto, as persoas que soliciten protección internacional a partir desa data, ou cuxos procedementos estean afectados por esta nova regulación, deben ter en conta estes novos criterios de tramitación.

Que significa isto para unha persoa migrante?

En palabras sinxelas, esta instrución significa catro cousas:

Primeiro, segue sendo posible solicitar protección internacional. Ninguén debería entender esta instrución como unha prohibición de pedir asilo.

Segundo, o procedemento pode ser máis rápido, especialmente se a solicitude se presenta na fronteira ou nunha situación vinculada á entrada en España.

Terceiro, é moi importante recibir asesoramento xurídico desde o inicio, porque os prazos poden ser moi curtos e unha explicación incorrecta do caso pode prexudicar a solicitude.

Cuarto, cada caso debe analizarse individualmente. Non é o mesmo unha persoa que pide protección na fronteira, unha persoa que xa está dentro de España, unha persoa nun CIE ou unha persoa que chegou tras unha operación de rescate.

Preguntas frecuentes

Esta instrución elimina o dereito a pedir asilo?

Non. A instrución regula como se tramitan as solicitudes, pero non elimina o dereito a solicitar protección internacional.

Todas as solicitudes de asilo seguirán o procedemento fronteirizo?

Non. Só as que cumpran determinadas condicións. As outras solicitudes seguirán o procedemento acelerado ou o procedemento ordinario.

Podo ter un avogado?

Si. No procedemento fronteirizo, a asistencia xurídica é preceptiva e debe cubrir a solicitude e a tramitación administrativa.

O procedemento fronteirizo resólvese sempre en catro días?

Non necesariamente. A instrución di que se procurará resolver en catro días determinados supostos iniciais, pero se non é posible, a solicitude pode continuar dentro do procedemento aplicable.

Se pasan seis semanas, podo entrar automaticamente en España?

Non. A instrución aclara que a falta de resolución en seis semanas non supón automaticamente unha autorización de entrada nin un cambio de procedemento.

Esta instrución tamén se aplica en Galicia?

Si. É unha instrución estatal, polo que afecta á tramitación das solicitudes de protección internacional en toda España, tamén en Galicia.

Recomendación de SenValos

Se estás pensando en solicitar protección internacional, ou se xa a solicitaches e tes dúbidas sobre o teu procedemento, é recomendable recibir orientación especializada antes de tomar decisións importantes.

En SenValos traballamos desde Galicia acompañando a persoas migrantes en procesos de estranxeiría, protección internacional, regularización e inclusión sociolaboral. Cada caso ten detalles propios e convén revisalo con calma para evitar erros, especialmente cando existen prazos curtos ou procedementos acelerados.

Unha das dúbidas máis frecuentes entre as empresas que contrataron persoas participantes na regularización extraordinaria de 2026 é canto dura a súa autorización provisional para traballar.

A resposta é clara:

A autorización provisional non caduca automaticamente ao transcorrer tres meses. Mantense vixente ata que a Administración notifique unha resolución expresa sobre a solicitude.

Así o aclarou a Dirección Xeral de Xestión Migratoria nun criterio interpretativo asinado o 22 de xullo de 2026, relativo ás habilitacións provisionais previstas nas disposicións adicionais vixésima e vixésimo primeira do Regulamento de estranxeiría.

Esta aclaración é especialmente importante para empresas, asesorías laborais e persoas empregadoras, xa que evita que se produzan baixas, suspensións de contratos ou perdas de oportunidades laborais por unha interpretación incorrecta do prazo administrativo de tres meses.

Que é a autorización provisional de residencia e traballo?

As persoas que presentaron determinadas solicitudes dentro do proceso de regularización extraordinaria poden recibir unha comunicación de inicio do procedemento.

Desde que se recibe esa comunicación, a persoa queda provisionalmente habilitada para:

• Residir legalmente en España.
• Traballar por conta allea.
• Traballar por conta propia.

Esta habilitación provisional permite que unha empresa poida contratar a persoa e darlle de alta na Seguridade Social mentres a Administración estuda e resolve definitivamente o seu expediente.

É importante sinalar que a presentación da solicitude, por si soa, non sempre implica que a persoa xa estea autorizada para traballar. O documento fundamental é a comunicación administrativa que confirma o inicio da tramitación e recoñece expresamente a habilitación provisional.

Por que existía a dúbida sobre o prazo de tres meses?

A Lei orgánica 4/2000 establece, con carácter xeral, un prazo máximo de tres meses para resolver e notificar as solicitudes de autorización en materia de estranxeiría.

Cando transcorre ese prazo sen que exista unha resolución expresa, a solicitude pode entenderse desestimada por silencio administrativo.

Isto levou algunhas empresas e asesorías a interpretar que, ao cumprirse os tres meses:

• A autorización provisional deixaba de estar vixente.
• A persoa traballadora debía causar baixa na Seguridade Social.
• O contrato de traballo non podía continuar.
• A empresa podía ter problemas se mantiña a contratación.

O criterio da Dirección Xeral de Xestión Migratoria aclara que esa interpretación non é correcta.

O silencio administrativo non extingue o permiso provisional

O silencio administrativo negativo non equivale a unha resolución expresa de denegación.

A súa función é permitir que a persoa interesada presente o recurso administrativo ou xudicial que corresponda fronte á falta de resposta da Administración.

Polo tanto, o silencio administrativo é unha figura procesual que permite recorrer, pero non produce automaticamente todos os efectos dunha resolución denegatoria expresa.

Ademais, aínda que transcorresen os tres meses, a Administración segue tendo a obriga de ditar e notificar unha resolución expresa.

O criterio de Xestión Migratoria conclúe que o vencemento do prazo máximo para resolver non determina a perda da habilitación provisional. Esta continúa vixente mentres non se notifique unha resolución expresa.

Canto dura entón a autorización provisional de traballo?

A súa duración non está necesariamente limitada a tres meses.

A autorización provisional mantense:

Desde a comunicación de inicio do procedemento ata a notificación da resolución expresa que poña fin ao expediente.

Na práctica, poden darse dous resultados.

Resolución favorable

Cando a Administración concede a solicitude, a habilitación provisional dá paso á autorización definitiva de residencia e traballo.

A persoa traballadora poderá continuar coa súa actividade laboral conforme ás condicións da autorización concedida.

Resolución expresa denegatoria

Cando se notifica unha resolución expresa desfavorable, pérdese a habilitación provisional.

Polo tanto, é a denegación expresa notificada, e non o simple transcurso de tres meses, a que provoca a perda automática da autorización provisional.

Resumo para empresas e persoas empregadoras

Pode a empresa manter o contrato despois dos tres meses?

Si.

Cando a persoa traballadora recibiu a comunicación que recoñece a súa habilitación provisional e aínda non existe unha resolución expresa denegatoria, pode continuar desenvolvendo a súa actividade laboral con normalidade.

A empresa non debería tramitar unha baixa na Seguridade Social, suspender o contrato ou finalizar a relación laboral unicamente porque transcorreron tres meses desde a solicitude ou desde o inicio do procedemento.

O propio criterio sinala expresamente que as persoas que xa recibisen a comunicación de inicio poderán continuar traballando con normalidade mentres non se dite unha resolución expresa denegatoria.

Que documentación debería conservar a empresa?

Para dispor dunha trazabilidade documental axeitada, recoméndase que a empresa conserve:

1. Unha copia da comunicación de inicio do procedemento.
2. O documento no que conste que a persoa está provisionalmente habilitada para residir e traballar.
3. Unha copia do NIE, pasaporte ou documento identificativo da persoa traballadora.
4. Os xustificantes relacionados coa alta e a afiliación na Seguridade Social.
5. As comunicacións posteriores recibidas da Administración.
6. Unha consulta actualizada do estado do expediente cando sexa necesario comprobar que non se notificou unha resolución denegatoria.

Estas comprobacións permiten acreditar que a contratación se realizou baseándose nunha habilitación administrativa vixente.

Que ocorre se a empresa recibe unha consulta da súa asesoría laboral?

Pode suceder que unha asesoría, xestoría ou departamento de recursos humanos considere que a autorización caducou porque transcorreron tres meses.

Nese caso, convén facilitar:

• A comunicación de inicio do procedemento da persoa traballadora.
• A documentación que recoñece a habilitación provisional.
• O criterio interpretativo da Dirección Xeral de Xestión Migratoria do 22 de xullo de 2026.

A idea fundamental que debe trasladarse é que o silencio administrativo negativo non é unha denegación expresa e non extingue a habilitación provisional para traballar.

Persoas que aínda non recibiron a comunicación de inicio

O criterio tamén analiza a situación das persoas que presentaron a súa solicitude, pero aínda non recibiron a comunicación de inicio do procedemento.

Nestes casos, o transcurso de tres meses permite á persoa interesada presentar o correspondente recurso de alzada fronte ao silencio administrativo.

Non obstante, mentres non recibise a comunicación de inicio, non pode entenderse que xa dispoña da mesma habilitación provisional recoñecida a quen si recibiu ese documento.

A Administración mantén a súa obriga de tramitar o expediente e deberá comunicar posteriormente tanto o inicio do procedemento como a resolución definitiva, favorable ou desfavorable.

Preguntas frecuentes sobre a autorización provisional

A autorización provisional da regularización dura soamente tres meses?

Non. Os tres meses son o prazo xeral do que dispón a Administración para resolver, pero non constitúen a duración máxima da autorización provisional.

Pérdese o permiso de traballo cando se produce o silencio administrativo?

Non. O silencio administrativo permite presentar un recurso, pero non equivale a unha resolución expresa denegatoria nin extingue por si só a habilitación provisional.

Pode unha persoa continuar traballando despois de tres meses?

Si, sempre que recibise a comunicación de inicio que recoñece a súa habilitación provisional e non se lle notificase unha resolución expresa denegatoria.

Debe a empresa dar de baixa a persoa cando transcorran tres meses?

Non debería tramitarse unha baixa unicamente polo transcurso dos tres meses. A habilitación continúa vixente ata a resolución expresa.

É suficiente o xustificante de presentación da solicitude para contratar?

Non necesariamente. A empresa debe comprobar que a persoa recibiu a comunicación administrativa que recoñece o inicio do procedemento e a habilitación provisional para traballar.

Cando remata a autorización provisional?

Cando se notifica a resolución expresa. Se a resolución é favorable, a habilitación provisional é substituída pola autorización concedida. Se é denegatoria, pérdese a habilitación provisional.

Pode unha empresa contratar unha persoa con esta habilitación?

Si. A habilitación provisional permite traballar legalmente mentres permaneza vixente. A empresa debe conservar a documentación que acredita o seu recoñecemento.

Seguridade xurídica para as empresas

A aclaración publicada pola Dirección Xeral de Xestión Migratoria achega seguridade xurídica tanto ás persoas traballadoras como ás empresas.

A demora da Administración non pode provocar que unha persoa perda automaticamente o seu emprego nin que unha empresa teña que finalizar unha relación laboral que comezou legalmente.

En consecuencia, a mensaxe principal para as persoas empregadoras é a seguinte:

Se a persoa traballadora recibiu a comunicación que a habilita provisionalmente para traballar, pode continuar traballando despois dos tres meses mentres non se lle notifique unha resolución expresa denegatoria.

Asesoramento de SenValos para empresas

Desde a ONGD SenValos axudamos a empresas, asesorías e persoas empregadoras a resolver dúbidas relacionadas con:

• Contratación de persoas estranxeiras.
• Comprobación de autorizacións de residencia e traballo.
• Documentación necesaria para formalizar unha contratación.
• Situación dos expedientes de regularización extraordinaria.
• Continuidade dos contratos mentres se tramitan as autorizacións.
• Procedementos de estranxeiría vinculados ao emprego.

Antes de adoptar unha decisión laboral baseada na situación administrativa dunha persoa traballadora, recoméndase revisar a documentación concreta do expediente e comprobar se existe algunha resolución posterior.

Fonte oficial: Criterio interpretativo da Dirección Xeral de Xestión Migratoria relativo á vixencia da habilitación provisional prevista nas disposicións adicionais vixésima e vixésimo primeira do Regulamento da Lei orgánica 4/2000, asinado o 22 de xullo de 2026.

Cando sae un ditame do Consello de Estado, non significa que a regularización xa estea aprobada. Significa outra cousa: que o Consello revisou o borrador do Real Decreto e indicou que partes ve ben, que partes deben corrixirse e que cambios considera imprescindibles antes de que o Goberno o aprobe. Neste caso, o ditame é do 9 de abril de 2026 e termina dicindo que, se se incorporan as súas observacións esenciais, o proxecto pode elevarse ao Consello de Ministros.

Dito de forma moi sinxela: aínda non estamos ante a norma definitiva, pero xa sabemos bastante ben como quere organizarse o proceso de regularización extraordinaria e que problemas xurídicos e prácticos detectou o Consello de Estado. Iso é importante porque axuda a entender quen podería acollerse, que documentos poderían pedirse e que puntos poden cambiar no texto final.

Que persoas poderían entrar na regularización segundo o documento

O borrador revisado polo Consello de Estado debuxa dúas grandes vías de acceso. A primeira está pensada para persoas que pediran protección internacional en España antes do 1 de xaneiro de 2026. A segunda está pensada para persoas en situación administrativa irregular que encajen nunha nova figura chamada arraigamento extraordinario.

A idea xeral do proxecto é dar unha autorización de residencia temporal por circunstancias excepcionais, dentro do marco do arraigamento. Ademais, o borrador parte dunha previsión moi grande: calcula unhas 750.000 solicitudes e unhas 500.000 persoas beneficiarias, o que explica por que o Consello de Estado insiste tanto en que o procedemento ten que quedar moi claro e moi ben organizado.

1. Como sería a vía para persoas solicitantes de asilo

Según o texto revisado, poderían acceder a esta vía as persoas estranxeiras que, antes do 1 de xaneiro de 2026, presentasen, rexistrasen ou formalizasen a súa solicitude de protección internacional en España. O Consello de Estado, porén, pide unha primeira corrección importante: considera que non debe mesturarse esta vía coa apatridia, así que propón sacar do texto ás persoas solicitantes do estatuto de apátrida.

Aquí aparece unha das obxeccións máis relevantes do ditame. O borrador dicía que, se unha persoa pedía esta regularización, o seu procedemento de asilo quedaría paralizado ata que se resolvese de forma firme a solicitude de regularización. O Consello de Estado di claramente que isto debe suprimirse, porque pode crear inseguridade e perturbar a tramitación do asilo. Traducido a unha linguaxe moi simple: pedir a regularización non debería conxelar o expediente de asilo.

Isto pode ser unha das conclusións máis importantes para moitas persoas migrantes: o Consello de Estado ve mal que se obrigue, na práctica, a elixir entre seguir co asilo ou entrar na regularización extraordinaria. A súa recomendación é que ese “freo” desapareza do texto final.

2. Como sería a vía para persoas en situación administrativa irregular

A segunda porta é a do chamado arraigamento extraordinario. Aquí o borrador mete a varios grupos diferentes baixo unha mesma etiqueta. Non é unha soa situación. Son, en realidade, varias portas dentro da mesma porta.

A primeira subruta é para persoas que xa traballaron antes en España ou que queren traballar en diante. No caso de quen quere traballar por conta allea, o texto fala de oferta ou contrato, aínda que o Consello de Estado pide quitar a referencia a “contrato de traballo” e deixar mellor definido que se trata dunha oferta real de emprego. No caso de quen queira traballar por conta propia, o borrador prevé unha declaración responsable, pero o Consello di que debe explicarse moito mellor que debe conter: actividade, sector, ámbito, experiencia e outros datos básicos. Tamén advirte de que o texto non aclara ben como se probará o traballo xa realizado no pasado.

A segunda subruta é para persoas que viven en España coa súa unidade familiar, cando nesa unidade haxa fillas ou fillos menores de idade, fillas ou fillos maiores con discapacidade que necesiten apoio ou non poidan cubrir as súas propias necesidades, ou ascendentes de primeiro grao cos que convivan. Noutras palabras: o borrador intenta abrir unha vía especial para familias que xa están vivindo xuntas en España e que teñen unha situación de dependencia ou coidado.

A terceira subruta é para persoas en situación de vulnerabilidade. Aquí o Consello de Estado tamén pon o freo. Acepta que esa vulnerabilidade poida acreditarse por entidades competentes en asistencia social e, ademais, por entidades do Terceiro Sector inscritas no Rexistro Electrónico de Colaboradores de Estranxeiría. Pero esixe unha cousa moi importante: que a norma explique que se entende exactamente por vulnerabilidade. E ademais rexeita que se presuma, sen máis, que toda persoa en situación irregular é vulnerable por definición.

3. Que pasa con menores e familias

Este é un dos puntos que máis interesa a moitas familias, e o ditame dedícalle bastante atención. No caso de persoas solicitantes de asilo que entren nesta regularización, o borrador prevé que as súas fillas e fillos menores de idade —ou maiores con discapacidade ou dependencia— poidan solicitar ao mesmo tempo unha autorización propia. Esa solicitude resolveríase simultaneamente coa da persoa adulta principal. O mesmo se contempla para ascendentes de primeiro grao, cónxuxe ou parella rexistrada cando formen parte da unidade de convivencia.

Para dicilo de forma moi clara: o documento intenta evitar que unha persoa adulta regularice a súa situación, pero as súas fillas, fillos ou familiares próximos queden atrás. A lóxica do borrador é que, cando hai unha familia convivindo en España, a resposta administrativa non debería romper esa unidade nin deixar a menores nunha situación peor.

O Consello de Estado valora positivamente ese enfoque.

Que documentación podería esixirse

Aquí convén ser moi prudentes: isto sae do borrador revisado, non do texto definitivo. Aínda así, o ditame si deixa ver que papeis terían un papel central. De forma xeral, o proxecto menciona: copia completa do pasaporte, cédula de inscrición ou título de viaxe válido en España; xustificantes de permanencia continuada en España durante os cinco meses anteriores á solicitude; xustificante do pago da taxa; e acreditación da residencia habitual.

Para as persoas solicitantes de asilo, ademais deses documentos xerais, sería necesario acreditar que a solicitude de protección internacional se presentou antes do 1 de xaneiro de 2026. Se se presenta a solicitude tamén para fillas, fillos ou outros familiares na mesma unidade, será lóxico que haxa que achegar a documentación que probe o vínculo familiar e, no seu caso, a convivencia ou a situación de dependencia.

Para as persoas en situación irregular que queiran entrar pola vía laboral, a documentación cambiaría segundo o caso. Se é por traballo por conta allea, o borrador fala de oferta laboral. Se é por conta propia, pídese unha declaración responsable, pero o Consello de Estado esixe que se concrete moito mellor que debe dicir esa declaración. E se a persoa quere apoiarse en traballar antes, o propio Consello avisa de que o borrador non explica ben como se probará esa traxectoria laboral previa.

Para quen entre por vulnerabilidade, o documento crave sería o certificado ou acreditación de vulnerabilidade emitido por servizos sociais competentes ou, no seu caso, por entidades do Terceiro Sector inscritas no rexistro de colaboradores. Pero aquí hai unha advertencia importante: o Consello de Estado considera imprescindible que a norma final diga con claridade que criterios concretos servirán para acreditar esa vulnerabilidade.

O papel máis delicado: os antecedentes penais

Se hai un punto onde o Consello de Estado se pon especialmente serio, é este. O borrador esixía carecer de antecedentes penais e expoñía algunhas excepcións e solucións flexibles. O Consello di que iso non abonda. Pide unha comprobación moito máis rigorosa.

Na práctica, o ditame pide que se supriman as excepcións que libraban de achegar antecedentes penais estranxeiros e tamén rexeita que a falta dese certificado poida suplirse cunha declaración responsable. O seu mensaxe é claro: sen un control serio de antecedentes penais no país de orixe ou en países de residencia anterior, o procedemento queda mal construído.

Devandito de forma sinxela: este papel pode converterse nun dos filtros máis importantes do proceso. E tamén pode ser unha das maiores dificultades prácticas para moitas persoas.

Onde e como se presentarían as solicitudes

O borrador prevé que a solicitude se dirixa á Delegación ou Subdelegación do Goberno da provincia onde resida a persoa. O prazo máximo de resolución previsto no proxecto é de tres meses desde a entrada da solicitude no rexistro.

Ademais, o proxecto contemplaba habilitar outras oficinas públicas, como Correos ou oficinas da Seguridade Social. O Consello de Estado lembra que empresas públicas como Tragsa ou o persoal de Correos non poden substituír á Administración en decisións que implican exercicio de potestade pública. En paralelo, o Ministerio xa abriu en marzo o Rexistro Electrónico de Colaboradores de Estranxeiría para que organizacións do ámbito migratorio poidan axudar gratuitamente.

En paralelo, o Ministerio xa abriu en marzo o Rexistro Electrónico de Colaboradores de Estranxeiría para que organizacións do ámbito migratorio e de protección internacional poidan axudar gratuitamente na representación e apoio ás persoas interesadas. Esa orde xa está publicada e en vigor.

Que efectos tería presentar a solicitude

O borrador prevé algo moi relevante: unha vez admitida a trámite a solicitude, a persoa podería traballar en todo o territorio nacional, en calquera sector e tanto por conta allea como por conta propia. O Consello de Estado pide que se aclare ben a diferenza entre unha simple comunicación de inicio e unha verdadeira admisión a trámite.

Tamén prevé que, se hai procedementos de devolución ou expulsión en curso, a concesión da autorización implicaría o seu arquivo e a revogación da orde correspondente. O Consello considera coherente esta parte, aínda que suxire que a suspensión deses procedementos opere xa desde a admisión a trámite, para evitar prexuízos mentres se tramita a solicitude.

As principais conclusións e recomendacións do Consello de Estado

Primeira: O Consello non tomba a regularización; di que pode aprobarse se se corrixen partes esenciais.

Segunda: Pide separar mellor a regularización do asilo, eliminando a paralización automática do procedemento de protección internacional.

Terceira: Reclama un procedemento moito máis claro en: antecedentes penais, vulnerabilidade, documentación e organización administrativa.

Cuarta: Advirte do enorme reto de xestión debido ao volume de centos de miles de solicitudes.

Cando podería aprobarse e cando entraría en vigor

O texto analizado fixa como data límite para presentar solicitudes o 30 de xuño de 2026. Agora mesmo, a 12 de abril de 2026, a regularización aínda non está en vigor.

Agora mesmo, ao 12 de abril de 2026, a regularización aínda non está en vigor. O que falta é que o Goberno incorpore os cambios esenciais, leve o texto definitivo de novo ao Consello de Ministros e, despois, publíqueo no BOE. O propio Ministerio explicou en febreiro que o prazo de presentación só comezaría tras ese paso final por Consello de Ministros e a publicación oficial.

Sobre a data exacta, hai que falar con prudencia. A previsión oficial inicial era que o proceso arrincase “a principios de abril”, pero iso atrasouse. Tras coñecerse o ditame, o Goberno dixo que traballa xa para incorporar as recomendacións e aprobar o texto “canto antes”. Algunhas informacións xornalísticas sitúan esa aprobación no martes 14 de abril de 2026, pero iso, a día de hoxe, segue sendo unha previsión e non unha aprobación xa consumada.

A idea clave para entender todo isto

Se houbese que resumir o ditame nunha soa frase, sería esta: a regularización extraordinaria segue viva, pero o Consello de Estado pide que se faga con regras máis claras, máis seguras e mellor preparadas.

Para as persoas solicitantes de asilo, a noticia máis importante é que o Consello non ve ben que pedir a regularización conxele o asilo. Para as persoas en situación irregular, a clave está en que si se manteñen abertas as portas laboral, familiar e de vulnerabilidade, aínda que varias delas terán que definirse mellor. E para menores e familias, a mensaxe do documento é que o proceso intenta evitar separacións e permitir solicitudes simultáneas.

A recomendación máis sensata hoxe é non deixarse levar por rumores. Ata que o Real Decreto definitivo non pase por Consello de Ministros e non se publique no BOE, non existe aínda un prazo oficialmente aberto para presentar solicitudes. O que si existe xa é unha fotografía bastante clara de por onde quere ir o proceso e de que puntos haberá que mirar con lupa cando saia o texto final.

O 26 de xaneiro de 2026 fíxose público un acordo político para impulsar unha regularización extraordinaria de persoas estranxeiras que xa viven en España. Segundo a información difundida, o martes 27 de xaneiro de 2026 o Consello de Ministros prevé aprobar o inicio da tramitación dun Real Decreto que articularía este proceso.

Isto é importante: aínda non estamos #ante o texto definitivo aplicable. A clave práctica será o Real Decreto final e, sobre todo, a súa publicación no BOE, xunto coas instrucións operativas (onde se presenta, como se acredita cada requisito, prazos internos etc.)/ etc.). Mentres tanto, o máis intelixente é informarse con calma, evitar rumores e preparar documentación con criterio.

A continuación tes unha guía práctica, enfocada tanto a persoas migrantes como a empresas e entidades empregadoras que poidan beneficiarse da medida.

1) Que é esta regularización extraordinaria

O aprobado este 27 de xaneiro é o arranque formal da tramitación urxente dunha regularización extraordinaria por Real Decreto, co obxectivo declarado de dar seguridade xurídica e ordenar unha realidade que xa existe no país.

A Administración anticipou un marco temporal: espérase que as solicitudes poidan empezar a presentarse a principios de abril de 2026 (unha vez culminen os trámites para a aprobación definitiva do Real Decreto) e que o proceso estea aberto ata o 30 de xuño de 2026.

Este punto é crucial: entre “anuncio / inicio de tramitación” e “procedemento plenamente operativo” adoita haber detalles que cambian o día a día (modelos, canles de presentación, documentación admitida, criterios de valoración). Por iso, hoxe a prioridade non é “correr”, senón prepararche para facer as cousas ben cando o BOE marque as regras exactas.

2) A quen podería beneficiar: criterios crave anunciados

Segundo o publicado, os elementos centrais serían:

• Data de corte: estar en España antes do 31 de decembro de 2025.
• Permanencia mínima: acreditar polo menos cinco meses de estancia/permanencia.
• Antecedentes penais: carecer de antecedentes penais relevantes/graves (a formulación exacta dependerá do texto definitivo).
• Colectivos: menciónase que alcanzaría a persoas en situación irregular e tamén a solicitantes de asilo (nos termos que se definan).

Na información oficial xa publicada, inclúese expresamente a persoas solicitantes de protección internacional sempre que poidan acreditar que presentaron a súa solicitude antes do 31 de decembro de 2025. Neste suposto, non se esixe o requisito xeral de permanencia mínima de cinco meses, porque o criterio pasa pola data de presentación da solicitude de protección internacional.

As persoas que estean nunha fase de recurso, tras denegación da tarxeta vermella ou asilo, e teñan continuidade de habilitación para traballar pola concesión de medidas cautelares (ou outra cobertura vixente), o relevante será comprobar dous planos á vez:

• Plano 1 (regularización extraordinaria): a persoa encaixa ou non encaixa no suposto que finalmente se confirme para solicitantes de protección internacional (data de solicitude, documentación acreditativa e ausencia de impedimentos).
• Plano 2 (situación actual de traballo): a relación laboral segue sosténdose nun título habilitante vixente (tarxeta vermella/renovacións e, se aplica, constancia do recurso e das cautelares).

A regularización, se finalmente aplícase a estas persoas solicitantes de protección internacional, pode abrir unha vía cara a unha autorización de residencia que pretende ser máis estable e cun “salto” posterior a figuras ordinarias. Pero ata que o Real Decreto estea aprobado definitivamente e publicado, o prudente é non dar nada por feito.

Menores e familias: poden acollerse á regularización extraordinaria?

Si, en principio, as e os menores poden quedar incluídos neste proceso, pero convén explicalo ben para evitar malentendidos. Segundo as claves oficiais difundidas tras o inicio da tramitación, a regularización non está pensada só para “persoas adultas por separado”, senón tamén para protexer a estabilidade familiar. Na práctica, isto significa que, cando unha persoa adulta presente a súa solicitude de regularización, prevese que as súas fillas e fillos menores que xa estean en España poidan regularizarse de forma simultánea. Ademais, sinalouse que a autorización para menores podería ter unha vixencia máis longa (falouse de cinco anos), precisamente para dar continuidade e evitar que a infancia e a adolescencia queden atrapadas en renovacións constantes.

No caso de menores que son solicitantes de protección internacional, o criterio anunciado para solicitantes (a data de solicitude antes do 31/12/2025) tamén podería ser relevante, pero o encaixe exacto dependerá do Real Decreto final e do que se publique no BOE.

3) Beneficios previstos se te acolles á medida: efectos prácticos anunciados

A falta do texto definitivo en BOE, hai varios elementos xa comunicados oficialmente que, se se confirman tal cal, teñen impacto directo na túa planificación:

A regularización prevé unha data de corte (estar en España ou presentar a solicitude de protección internacional antes do 31 de decembro de 2025) e esixe, como condición transversal, carecer de antecedentes penais e non supoñer unha ameaza para a orde pública.

En canto aos efectos, a autorización que se concedería tería unha vixencia inicial dun ano e, transcorrido ese período, a persoa debería incorporarse ás figuras ordinarias do Regulamento de Estranxeiría para consolidar a súa situación. E, especialmente importante para a vida laboral: indicouse que, unha vez presentada a solicitude, a admisión a trámite resolveríase nun prazo máximo de 15 días e que, desde esa admisión, habilitaríase a posibilidade de traballar. A Administración márcase, ademais, un prazo máximo de tres meses para resolver.

4) Se es persoa migrante: como prepararche desde xa (sen caer en erros)

Mentres non estea publicado no BOE, o sensato é preparar probas e ordenar a túa información. Algunhas accións útiles:

Reúne probas de permanencia (con datas claras)

Citáronse como exemplos de documentación válida:

• Padrón (empadroamento).
• Informes ou xustificantes de citas médicas.
• Certificados de asistencia a recursos sociais.
• Contrato de alugueiro.
• Xustificantes de envíos de diñeiro.
• Billetes de transporte.

Recomendación práctica: crea un cartafol (física e dixital) e ordena por meses. O que adoita fallar nestes procesos non é “non ter nada”, senón non poder demostrar continuidade ou non poder datar ben a presenza.

Revisa a túa documentación de identidade

Aínda que aínda non se publicaron os requisitos documentais finais, na práctica administrativa adoita ser clave ter:

• Pasaporte en vigor (se é posible) ou documentación identificativa dispoñible.
• Copias lexibles e consistentes (nomes, apelidos, datas).

Se hai incoherencias, convén corrixilas con asesoramento antes de presentar nada.

Evita riscos: fraudes, “atallos” e falsas promesas

En escenarios de regularización aparecen estafas (cobranzas por citas, contratos simulados, “xestores” sen habilitación). Unha regra simple: ninguén pode garantirche un resultado antes de que exista un procedemento en BOE e antes de estudar o teu caso.

5) Se es empresa ou entidade empregadora: que cambia e como aproveitalo ben

Para unha empresa, esta medida pode supoñer algo moi concreto: ampliar o acceso a talento que hoxe xa está a traballar ou podería traballar, pero sen vía administrativa estable.

Que oportunidades abre

• Contratación con máis seguridade xurídica cando a persoa obteña autorización e alta legal.
• Redución de rotación e de economía mergullada, ao poder formalizar relacións laborais.

Que facer desde xa

Aínda que o procedemento definitivo dependerá do texto que se publique no BOE, podes avanzar con traballo interno que che permitirá reaccionar con rapidez e con seguridade xurídica cando se abra o prazo. Empeza por dimensionar as túas necesidades reais de persoal —perfís, quendas, centros de traballo e momentos de maior carga— para identificar que posicións poderían cubrirse en canto as persoas obteñan habilitación para traballar. A continuación, convén definir un circuíto claro entre RR. HH., asesoría laboral, prevención de riscos e responsables de equipo , de modo que a incorporación sexa ordenada e non se xeren pescozos de botella en altas, recoñecementos, formación ou documentación.

En paralelo, fixa unha política interna de cumprimento e rastrexabilidade documental: a empresa debe contratar e dar de alta unicamente cando exista autorización ou habilitación válida, e conservar evidencias (contrato, alta, comunicacións e calquera documento esixible) para poder acreditar boas prácticas #ante calquera verificación. Este enfoque reduce riscos e, ademais, transmite confianza ao teu persoal e ás túas clientas e clientes.

Como apoiar ao teu persoal

Se no teu equipo hai persoas solicitantes de asilo con tarxeta vermella a quen se lles denegou a protección internacional, pero recorreron esa denegación e están a traballar ao amparo de medidas cautelares (ou outras resolucións que manteñan a habilitación), o máis valioso que pode achegar a empresa é orde, seguridade xurídica e acompañamento práctico.

Na práctica, isto implica verificar de forma periódica —e sempre coa máxima confidencialidade— que a documentación vixente mantén a habilitación para traballar: tarxeta vermella en vigor, xustificantes de renovación cando corresponda e, se aplica, resolución ou constancia do recurso e da solicitude/otorgamento de medidas cautelares. Non se trata de “pedir de máis”, senón de asegurar que a relación laboral sostense nun título habilitante válido e que a empresa pode acreditalo ante calquera comprobación.

A partir de aí, o apoio útil é operativo: facilitar flexibilidade horaria para comparecencias, notificacións, citas ou renovacións; habilitar un punto de contacto en RR. HH. para canalizar documentación sen expoñer á persoa; e establecer recordatorios internos sobre datas de caducidade e renovacións, porque un esquecemento administrativo pode xerar interrupcións evitables.

Por último, se o Real Decreto de regularización confirma unha vía específica para persoas solicitantes de asilo en determinadas circunstancias, a empresa pode acompañar ao seu persoal cunha política clara de información contrastada, evitando rumores e derivando sempre a asesoramento especializado cando haxa dúbidas. Este enfoque protexe á persoa, reduce riscos para a empresa e reforza un marco laboral estable e digno.

6) Calendario probable e que vixiar a partir do 27 de xaneiro

O determinante nas próximas semanas será: a aprobación definitiva do Real Decreto, a súa publicación en BOE e a publicación de instrucións de implementación (canles de presentación, acreditación documental, prazos internos, posibles taxas e criterios de admisión).

Ata entón, se o teu caso encaixa no perfil de persoa beneficiaria deste proceso de regularización, a túa mellor estratexia é prepararche para actuar dentro da xanela prevista sen improvisar: documentación ordenada, datas claras e asesoramento rigoroso cando exista texto definitivo.

7) En que pode axudarche SenValos

En SenValos traballamos cunha idea simple: orientarche con información veraz e realista, sen alimentar expectativas falsas e poñendo o foco en decisións seguras para ti ou para a túa organización.

Cando a medida estea aprobada e publicada no BOE, poderemos:

• Analizar o teu caso (persoa migrante) ou a túa situación como empresa/entidade empregadora.
• Axudarche a interpretar requisitos, preparar documentación e evitar erros.
• Acompañarche para que a regularización, se che aplica, tradúzase en estabilidade, emprego digno e inclusión real.

O Consello de Ministros acordou ampliar nun ano o prazo para exercer o dereito de optar á nacionalidade española recollido na disposición adicional oitava da Lei 20/2022, do 19 de outubro, de Memoria Democrática, posibilitando a prórroga a un terceiro ano do prazo de dous anos previsto nese apartado para o exercicio do dereito para optar á nacionalidade española, nos supostos recoñecidos na devandita disposición adicional.

A aplicación desta disposición adicional implica ás Oficinas do Rexistro Civil, existindo unha incidencia moi importante sobre os Rexistros Civís Consulares. Nalgunhas Oficinas Consulares, a pesar dos esforzos realizados para dotalas de medios adicionais, o prazo de dous anos non está a ser suficiente para absorber a demanda de citas para o exercicio do dereito.

En consecuencia, demóstrase a necesidade de exercitar a facultade que se outorga ao Consello de Ministros de prorrogar por un ano o prazo de dous previsto na mesma para optar á nacionalidade española; de tal forma que se poidan atender todas as solicitudes de cita xa presentadas e pendentes de asignación de data, así como todas as solicitudes que se presenten e que non poidan ser atendidas nos dous primeiros anos de aplicación inicialmente previstos na lei.

Prorrógase, por tanto, por un terceiro ano o prazo de dous anos previsto nese apartado para o exercicio do dereito para optar á nacionalidade española que dita disposición adicional recoñece aos nados fóra de España de pai ou nai, avó ou avoa, que orixinariamente fosen españois, e que, como consecuencia de sufrir exilio por razóns políticas, ideolóxicas ou de crenza ou de orientación e identidade sexual, perdesen ou renunciasen á nacionalidade española, así como as persoas que se atopen nos seguintes supostos:

a) Fillos e fillas nados no exterior de mulleres españolas que perderon a súa nacionalidade por casar con estranxeiros antes da entrada en vigor da Constitución de 1978.

b) Fillos e fillas maiores de idade daqueles españois a quen lles foi recoñecida a súa nacionalidade de orixe en virtude do dereito de opción #de acordo con o disposto na presente lei ou na disposición adicional sétima da Lei 52/2007, pola que se recoñecen e amplían dereitos e establécense medidas en favor de quen padeceu persecución ou violencia durante a guerra civil e a ditadura.

A propia disposición adicional oitava da Lei de Memoria Democrática establece que o mencionado prazo de dous anos iníciase coa entrada en vigor da lei, polo que a súa vixencia terminaba o 22 de outubro de 2024.

Desde a entrada en vigor da mencionada Lei, ata o 31 de marzo de 2024, as Oficinas do Rexistro Civil Consular recibiron 301.121 solicitudes de opción á nacionalidade española de orixe.

Máis dun 95 por cento das solicitudes recibíronse nas Oficinas Consulares de España en Iberoamérica e no Consulado Xeral de España en Miami. Concretamente, os cinco consulados xerais de España en Arxentina representan un 40 por cento das solicitudes, e, xunto co Consulado Xeral de España na Habana, superan o 53 por cento das solicitudes. En todas elas existe un número de solicitantes que dificilmente poderán ser citados e atendidos antes da finalización do prazo de dous anos previsto na citada disposición adicional oitava da Lei.

O Goberno prorroga por ese motivo un ano o prazo de dous previsto para optar á nacionalidade española; de tal forma que se poidan atender todas as solicitudes de cita xa presentadas e pendentes de asignación de data, así como todas as solicitudes que se presenten e que non poidan ser atendidas nos dous primeiros anos de aplicación inicialmente previstos na lei.

A crise en Ucraína desprazou a millóns, creando unha das maiores ondas de refuxiados na historia recente. Con familias separadas e vidas trastornadas, a necesidade de información clara e accesible sobre recursos de axuda nunca foi máis crítica.

A Plataforma de ACNUR – Ukraine is Home

A plataforma “Ukraine is Home“, apoiada por ACNUR, ofrece un refuxio dixital para aqueles que buscan información e orientación. Desde documentos legais ata aloxamento e atención médica, esta plataforma converteuse nun recurso indispensable para as persoas refuxiadas ucraínas.

Servizos e Apoio Dispoñibles

A solidariedade europea maniféstase a través dunha variedade de servizos destinados a facilitar a integración e o benestar das persoas refuxiadas. Estes servizos inclúen:

• Asesoramento Legal e Documentación
• Opcións de Aloxamento Temporal e Permanente
• Acceso á Atención Médica e Psicolóxica
• Programas de Integración e Educación
• Oportunidades de Emprego e Formación Profesional

Como Acceder á Axuda

Acceder a estes recursos pode parecer abafador, pero “Ukraine is Home” simplifica o proceso. Con guías paso a paso e asistencia personalizada, a plataforma asegura que ninguén quede atrás.

Navegando pola Plataforma

A interface intuitiva e a linguaxe inclusiva da plataforma permiten que usuarios de todas as idades e habilidades atopen a axuda que necesitan con facilidade.

A información é poder, e “Ukraine is Home” empodera ás persoas refuxiadas de Ucraína co coñecemento necesario para reconstruír as súas vidas. Convidámosche a visitar a plataforma, aprender máis e, se podes, ofrecer o teu apoio.