Desde o 12 de xuño de 2026 aplícase unha nova instrución do Ministerio do Interior sobre como se tramitan determinadas solicitudes de protección internacional en España. A instrución adapta a tramitación española aos novos regulamentos europeos do Pacto Europeo sobre Migración e Asilo.
Dito de forma sinxela: pedir asilo segue sendo un dereito, pero a Administración pode tramitar a solicitude por distintas vías, segundo onde se presente, como chegou a persoa a España e se cumpre ou non as condicións de entrada.
Que é a protección internacional?
A protección internacional é a axuda legal que pode solicitar unha persoa estranxeira cando non pode volver ao seu país porque alí pode sufrir persecución, violencia grave, ameazas, guerra ou outros danos importantes.
A protección internacional pode adoptar distintas formas, como o dereito de asilo ou a protección subsidiaria.
Un exemplo sinxelo: se unha persoa foxe do seu país porque a súa vida, liberdade ou seguridade están en perigo, pode pedir que España estude o seu caso e decida se necesita protección.
Que fai esta nova instrución?
A instrución non crea unha nova autorización de residencia. Tampouco elimina o dereito a solicitar protección internacional.
O que fai é explicar como debe tramitar a Administración española as solicitudes de protección internacional cando xa son aplicables os novos regulamentos europeos.
Estes regulamentos buscan que os países da Unión Europea teñan procedementos máis semellantes entre si e que algunhas solicitudes se resolvan máis rapidamente.
A instrución di que as solicitudes poderán tramitarse principalmente por tres vías:
- Procedemento fronteirizo de asilo.
- Procedemento acelerado de exame.
- Procedemento de exame ordinario.
Ademais, pode existir un procedemento para decidir que país da Unión Europea é responsable de estudar a solicitude.
Que é o procedemento fronteirizo de asilo?
O procedemento fronteirizo de asilo é unha forma de tramitar a solicitude cando a persoa pide protección internacional nunha situación relacionada coa entrada en España.
Isto non significa que a persoa non poida solicitar protección. Si pode solicitala. Pero a súa solicitude estúdase mediante un procedemento especial e con prazos máis curtos.
Segundo a instrución, este procedemento pode aplicarse cando a persoa:
- solicita protección internacional nun posto fronteirizo;
- foi interceptada despois de cruzar unha fronteira exterior sen autorización;
- chega a España despois dunha operación de busca e salvamento;
- ou chega mediante unha recolocación desde outro Estado membro, se se cumpren as condicións previstas.
Ademais, para aplicar este procedemento, a persoa non debe contar con autorización de entrada e non debe cumprir as condicións ordinarias de entrada no espazo Schengen.
Explicado de forma moi sinxela: é como se a Administración dixese: «Primeiro imos estudar a túa solicitude antes de decidir se podes entrar formalmente no territorio».
Ten a persoa dereito a un avogado?
Si.
A instrución establece que a asistencia xurídica é obrigatoria no procedemento fronteirizo. Esta asistencia debe cubrir a formalización da solicitude e toda a tramitación administrativa.
Ademais, a lexislación española garante o acceso á asistencia xurídica gratuíta.
Isto é moi importante. Unha persoa que pide protección internacional na fronteira non debería afrontar soa o procedemento. Debe recibir orientación xurídica adecuada desde o inicio.
Pode intervir ACNUR?
Si, pero cunha condición importante: debe existir o consentimento previo da persoa solicitante.
Se a persoa o acepta, ACNUR pode acceder á solicitude de protección internacional e ser oído antes de que se dite unha resolución de inadmisión ou denegación.
Isto pode ser relevante en casos especialmente delicados, porque ACNUR é o Alto Comisionado das Nacións Unidas para os Refuxiados e ten un papel especializado en materia de protección internacional.
Canto pode tardar o procedemento fronteirizo?
A instrución indica que, ao principio, a Administración tentará examinar se existe algunha causa de inadmisión ou de denegación rápida. Nestes casos, procurarase resolver e notificar nun prazo de catro días naturais, aínda que pode haber unha ampliación nos termos previstos legalmente.
Se non é posible resolver nese prazo, a solicitude pode continuar dentro do procedemento fronteirizo ata a súa resolución.
O prazo máximo do procedemento fronteirizo é de 12 semanas, incluído o posible recurso contencioso-administrativo.
A Administración tentará resolver a parte administrativa no prazo máis breve posible, preferiblemente dentro das primeiras seis semanas desde o rexistro da solicitude.
Que pasa se pasan seis semanas e non hai resposta?
Este punto é importante.
A instrución di que se pasan seis semanas sen resolución nin notificación, iso non significa automaticamente que a persoa pase ao procedemento ordinario ou acelerado. Tampouco significa que quede autorizada para entrar en territorio español.
É dicir, o simple paso do tempo non cambia por si só o tipo de procedemento nin concede automaticamente a entrada.
A Administración deberá seguir tramitando e resolver canto antes, sen esgotar o prazo máximo de 12 semanas cando non sexa necesario.
Que pasa se a solicitude non debe seguir o procedemento fronteirizo?
Non todas as solicitudes de protección internacional se tramitan mediante o procedemento fronteirizo.
Se a solicitude non encaixa nese procedemento, deberá tramitarse mediante o procedemento de exame acelerado ou mediante o procedemento de exame ordinario, segundo corresponda.
Tamén pode ocorrer que unha solicitude comece no procedemento fronteirizo, pero despois se detecte que non debía seguir esa vía. Nese caso, poderá pasar ao procedemento que corresponda.
A idea básica é esta: cada solicitude debe seguir a vía legal adecuada, segundo as circunstancias concretas da persoa.
Que ocorre coas solicitudes presentadas nun CIE?
A instrución tamén fala das solicitudes presentadas nos Centros de Internamento de Estranxeiros.
Nestes casos, a solicitude tramitarase conforme ao procedemento que corresponda: fronteirizo, acelerado ou ordinario. A Administración deberá aplicar os regulamentos europeos e, cando sexa compatible, a normativa española.
Isto significa que unha persoa internada nun CIE tamén pode solicitar protección internacional e o seu caso debe ser estudado.
Desde cando se aplica esta instrución?
A instrución aplícase desde o 12 de xuño de 2026.
Por tanto, as persoas que soliciten protección internacional a partir desa data, ou cuxos procedementos estean afectados por esta nova regulación, deben ter en conta estes novos criterios de tramitación.
Que significa isto para unha persoa migrante?
En palabras sinxelas, esta instrución significa catro cousas:
Primeiro, segue sendo posible solicitar protección internacional. Ninguén debería entender esta instrución como unha prohibición de pedir asilo.
Segundo, o procedemento pode ser máis rápido, especialmente se a solicitude se presenta na fronteira ou nunha situación vinculada á entrada en España.
Terceiro, é moi importante recibir asesoramento xurídico desde o inicio, porque os prazos poden ser moi curtos e unha explicación incorrecta do caso pode prexudicar a solicitude.
Cuarto, cada caso debe analizarse individualmente. Non é o mesmo unha persoa que pide protección na fronteira, unha persoa que xa está dentro de España, unha persoa nun CIE ou unha persoa que chegou tras unha operación de rescate.
Preguntas frecuentes
Esta instrución elimina o dereito a pedir asilo?
Non. A instrución regula como se tramitan as solicitudes, pero non elimina o dereito a solicitar protección internacional.
Todas as solicitudes de asilo seguirán o procedemento fronteirizo?
Non. Só as que cumpran determinadas condicións. As outras solicitudes seguirán o procedemento acelerado ou o procedemento ordinario.
Podo ter un avogado?
Si. No procedemento fronteirizo, a asistencia xurídica é preceptiva e debe cubrir a solicitude e a tramitación administrativa.
O procedemento fronteirizo resólvese sempre en catro días?
Non necesariamente. A instrución di que se procurará resolver en catro días determinados supostos iniciais, pero se non é posible, a solicitude pode continuar dentro do procedemento aplicable.
Se pasan seis semanas, podo entrar automaticamente en España?
Non. A instrución aclara que a falta de resolución en seis semanas non supón automaticamente unha autorización de entrada nin un cambio de procedemento.
Esta instrución tamén se aplica en Galicia?
Si. É unha instrución estatal, polo que afecta á tramitación das solicitudes de protección internacional en toda España, tamén en Galicia.
Recomendación de SenValos
Se estás pensando en solicitar protección internacional, ou se xa a solicitaches e tes dúbidas sobre o teu procedemento, é recomendable recibir orientación especializada antes de tomar decisións importantes.
En SenValos traballamos desde Galicia acompañando a persoas migrantes en procesos de estranxeiría, protección internacional, regularización e inclusión sociolaboral. Cada caso ten detalles propios e convén revisalo con calma para evitar erros, especialmente cando existen prazos curtos ou procedementos acelerados.
