O Tribunal Supremo anulou varios requisitos do novo Regulamento de Estranxeiría, aprobado polo Real Decreto 1155/2024.
A sentenza é do 8 de xullo de 2026 e foi publicada no BOE xunto cun auto de rectificación do 1 de setembro de 2026.
A decisión é importante porque cambia algunhas regras sobre menores estranxeiros, familiares de españois, ascendentes a cargo, antecedentes penais, empresas de traballo temporal e presentación electrónica de solicitudes.
Pero hai algo que debemos deixar claro desde o principio:
O Tribunal Supremo non anulou todo o Regulamento de Estranxeiría.
Só eliminou algúns artigos ou algunhas frases concretas. O resto do Regulamento segue vixente.
Imos explicar que cambiou da forma máis sinxela posible.
Resumo rápido: que anulou o Tribunal Supremo?
Os principais cambios son estes:
- As ETT xa non poden quedar excluídas automaticamente de determinadas autorizacións de traballo de tempada.
- Nalgúns casos familiares xa non se pode esixir que a relación se crease segundo a lexislación española.
- Un ascendiente dun español que xa estea en España pode demostrar que depende economicamente do seu familiar.
- Determinados antecedentes penais non poden provocar unha denegación automática cando sexa aplicable o artigo 20 do Tratado de Funcionamento da Unión Europea.
- Elimínanse as palabras «solteiras» e «solteiros» de dous artigos sobre menores.
- Un menor nacido en España puido realizar viaxes temporais e xustificados sen perder automaticamente o réxime previsto para os menores nacidos en España.
- Os menores cuxa idade non está clara deben recibir atención inmediata.
- Se elimina el artículo que establecía una determinada obligación general de tramitación electrónica.
O BOE xa reflicte estas nulidades no texto consolidado do Regulamento.
1. Las empresas de trabajo temporal podrán participar en trabajos de temporada
O Regulamento dicía que as empresas de traballo temporal, coñecidas como ETT, non podían ser titulares de determinadas autorizacións de residencia e traballo para actividades de tempada.
Tamén limitaba a súa participación nos cambios de empregador e en determinadas cadeas de contratos.
El Tribunal Supremo ha anulado esa prohibición.
¿Qué significa?
Una ETT ya no puede ser excluida simplemente por ser una empresa de trabajo temporal.
ue significa?Esto puede ser importante en sectores como la agricultura, la hostelería u otros trabajos que necesitan contratar a muchas personas durante determinados meses del año.
O Tribunal Supremo anulou concretamente o terceiro parágrafo do artigo 101.1.
2. Algunhas relacións familiares xa non teñen que constituírse segundo a lei española
O artigo 94 regula a residencia de determinados familiares de persoas con nacionalidade española.
Un dos seus apartados inclúe o pai, a nai, o titor ou a titora dun menor español cando cumpre determinadas condicións.
O Regulamento esixía ademais que esa relación fose constituída conforme ao ordenamento xurídico español.
O Tribunal Supremo eliminou esa frase do artigo 94.1.f).
Que cambia?
Unha relación xurídica constituída validamente noutro país non pode ser rexeitada só porque non nacese conforme ao dereito español.
Isto non significa que non haxa que demostrar a relación.
Será necesario seguir achegando os documentos correspondentes para acreditar, por exemplo, a filiación ou a tutela.
3. Un ascendente pode demostrar que está ao cargo aínda que xa estea en España
Este é un dos cambios que pode ter máis importancia práctica para as familias.
O Regulamento establecía que a dependencia económica debía producirse no país de orixe ou de procedencia.
O Supremo anulou esa condición cando impide demostrar a dependencia porque o ascendiente xa está en España.
Un exemplo sinxelo
Imaxinemos que unha muller española ten a súa nai vivindo con ela en España.
A nai depende economicamente da súa filla.
Antes, a Administración podía considerar un problema que esa dependencia económica non se estivese producindo no país de orixe.
Despois desta sentenza, estar xa en España non impide por si só demostrar que a nai está ao cargo da súa filla.
Pero atención: isto non significa que todos os ascendentes poidan obter automaticamente a residencia.
Haberá que seguir demostrando os demais requisitos aplicables e que a situación de dependencia é real.
4. Ter antecedentes penais non pode provocar sempre unha denegación automática
A sentenza tamén afecta a determinados familiares vinculados a cidadáns da Unión Europea.
O Supremo anula os incisos dos artigos 97.4 e 98.1 que permitían unha denegación automática por antecedentes penais nos casos comprendidos no artigo 20 do Tratado de Funcionamento da Unión Europea.
Significa isto que os antecedentes penais xa non importan?
Non.
Os antecedentes poden seguir sendo importantes.
O que di o Tribunal é que, nestes casos concretos, a Administración non pode limitarse a comprobar que existen antecedentes e denegar automaticamente a residencia.
Ten que estudar o caso desa persoa.
Por exemplo, deberá valorar as circunstancias concretas e realizar unha ponderación individualizada.
5. Elimínanse as palabras «solteiras» e «solteiros» para determinados menores
O Tribunal Supremo tamén elimina:
- a palabra «solteiras» do artigo 159.1;
- a palabra «solteiros» do artigo 160.1.
Estes artigos regulan autorizacións para determinados menores estranxeiros nacidos en España ou que viven en España acompañados dos seus proxenitores.
Isto non elimina os demais requisitos destas autorizacións.
Por exemplo, o artigo 160 segue establecendo outras condicións para os menores non nacidos en España.
6. Menores nacidos en España: viaxar fóra de España xa non os exclúe automaticamente
Este é probablemente un dos cambios máis importantes para moitas familias atendidas por entidades como SenValos.
O artigo 159 regula a residencia temporal do menor estranxeiro acompañado nacido en España.
O Regulamento dicía que o menor non debía ausentarse de España desde o seu nacemento.
Interpretado literalmente, isto podía causar un problema moi serio.
Un bebé podía nacer en España, vivir normalmente aquí coa súa familia e facer unha pequena viaxe ao estranxeiro. Esa saída podía provocar que deixase de aplicarse este procedemento específico.
El Tribunal Supremo ha corregido esta situación.
Que conta agora?
O importante é que o neno ou a nena mantivese a súa residencia efectiva habitual en España.
Polo tanto, unha saída temporal e xustificada non significa automaticamente que o menor perda a posibilidade de utilizar este procedemento.
Exemplo
Un neno nace na Coruña.
Vive normalmente cos seus pais en Galicia.
Cando ten un ano, viaxa durante unhas semanas a Colombia para visitar os seus avós e despois regresa a España.
Esa viaxe, por si soa, non debería provocar automaticamente que deixe de considerarse que o menor mantén a súa residencia habitual en España.
A Administración poderá estudar canto tempo estivo fóra, por que saíu e se realmente continuou tendo España como lugar habitual de residencia.
El Auto de 1 de septiembre de 2026 incorporó expresamente esta interpretación al fallo de la sentencia después de detectar que había quedado fuera de la parte dispositiva por una omisión material.
Desapareceu o prazo de seis meses para solicitar a residencia do menor?
Non.
Este punto é moi importante.
O Auto de rectificación di expresamente que non acepta eliminar mediante rectificación o prazo de seis meses previsto no artigo 159.1.
Polo tanto, non debemos confundir as dúas cuestións.
O Supremo corrixe a interpretación sobre as saídas de España, pero non elimina por esta vía o prazo de seis meses previsto para presentar a solicitude.
7. Tutelas constituídas fóra de España
O artigo 160.2 regula tamén determinados casos de menores acompañados por unha persoa estranxeira residente en España que exerce legalmente a súa tutela.
O Regulamento esixía que esa relación fose constituída conforme ao ordenamento xurídico español.
O Tribunal Supremo anulou esa condición.
Que significa?
Unha tutela creada validamente noutro país non pode quedar excluída simplemente porque non se constituíse conforme ao dereito español.
Isto non evita que haxa que acreditar a tutela e a súa validez coa documentación necesaria.
8. Os menores cuxa idade non está clara deben recibir atención inmediata
O artigo 166 regula que sucede cando as autoridades atopan unha persoa estranxeira non acompañada e existen dúbidas sobre se é menor de idade.
O Regulamento dicía que os servizos de protección de menores prestarían, «se é o caso», a atención inmediata necesaria.
O Tribunal Supremo eliminou esas palabras.
A consecuencia é importante.
A obriga de prestar atención inmediata é imperativa e incondicionada desde o momento en que as Forzas e Corpos de Seguridade comunican que localizaron unha persoa estranxeira cuxa minoría de idade non se pode determinar con seguridade.
En palabras sinxelas:
primeiro hai que protexer a persoa mentres se comproba a súa idade.
Non se pode deixar a súa atención inmediata condicionada a unha decisión posterior.
9. O Supremo anula o artigo sobre tramitación electrónica obrigatoria
O Tribunal Supremo declarou nulo todo o artigo 197.2 do Regulamento.
Isto non significa que a partir de agora todos os procedementos de estranxeiría teñan que facerse obrigatoriamente en papel ou que desapareza a posibilidade de presentar solicitudes por internet.
O propio artigo 197 mantén outras regras sobre presentación presencial e electrónica.
Pode o Goberno volver esixir trámites electrónicos?
Si.
O Tribunal Supremo deixa expresamente aberta esta posibilidade.
O Goberno pode establecer que determinados procedementos de estranxeiría teñan que facerse electronicamente, pero debe cumprir os requisitos previstos pola Lei 39/2015.
En concreto, esa obriga debe estar xustificada e ser proporcional.
Además, otra sentencia del Tribunal Supremo de 29 de julio de 2026, también publicada en el BOE el 22 de septiembre, volvió a declarar la nulidad del artículo 197.2.
Anulou o Tribunal Supremo o novo Regulamento de Estranxeiría?
Non.
Esta é unha das ideas máis importantes.
O Tribunal Supremo estimou o recurso só parcialmente.
Isto significa que deu a razón ás entidades recorrentes nalgúns puntos e non noutros.
A propia sentenza di que as demais peticións de nulidade quedan desestimadas e que os artigos impugnados que non aparecen entre as nulidades seguen sendo conformes ao ordenamento xurídico nos termos indicados polo Tribunal.
O Regulamento aprobado polo Real Decreto 1155/2024 segue vixente, pero desde o 22 de setembro de 2026 o BOE xa incorpora referencias ás partes anuladas polo Tribunal Supremo.
Desde cando deben terse en conta estes cambios?
A sentenza ditouse o 8 de xullo de 2026.
O Auto de rectificación é do 1 de setembro de 2026.
O fallo e o auto foron publicados no Boletín Oficial del Estado o 22 de setembro de 2026.
Por tanto, las Oficinas de Extranjería deben tener en cuenta las nulidades declaradas por el Tribunal Supremo.
Se tes un expediente en trámite ou unha resolución que se apoie precisamente nalgún dos requisitos anulados, pode ser necesario estudar o expediente de forma individual.
Preguntas frecuentes sobre a sentenza do Supremo e o Regulamento de Estranxeiría
Pode un menor nacido en España viaxar ao estranxeiro?
Si. Unha ausencia temporal e xustificada non fai que perda automaticamente o réxime do artigo 159. O importante é comprobar que mantén a súa residencia efectiva habitual en España.
Eliminouse o prazo de seis meses para solicitar a residencia dun menor nacido en España?
Non. O Auto de rectificación sinala expresamente que ese punto non se modifica mediante a rectificación.
Pode un ascendiente que xa está en España demostrar que está ao cargo?
Si. O feito de estar xa en España non impide por si só acreditar a dependencia económica. Terá que demostrar, en calquera caso, que cumpre os restantes requisitos aplicables.
Ter antecedentes penais xa non afecta a unha residencia?
Non é correcto dicir iso. Os antecedentes poden seguir tendo importancia. A sentenza elimina determinadas denegacións automáticas e esixe unha valoración individual nos supostos comprendidos no artigo 20 do Tratado de Funcionamento da Unión Europea.
Xa non é obrigatorio presentar solicitudes de estranxeiría por internet?
O artigo 197.2 foi anulado, pero seguen existindo normas sobre presentación presencial e electrónica. Ademais, o Goberno pode establecer no futuro obrigas electrónicas para determinados procedementos se as xustifica correctamente e respecta o principio de proporcionalidade. BOE
Anulouse todo o Regulamento de Estranxeiría?
Non. Só se declararon nulos os artigos ou fragmentos expresamente sinalados polo Tribunal Supremo. O resto segue vixente.
Pode afectar esta sentenza a un expediente que xa está en trámite?
Pode facelo se a solicitude depende directamente dalgún dos requisitos que o Tribunal Supremo declarou nulos.
Por exemplo, merece unha revisión especial un expediente no que:
- se considerase que un menor nacido en España queda fóra do artigo 159 unicamente porque realizou unha viaxe temporal;
- se rexeite acreditar que un ascendente está ao cargo unicamente porque xa se atopa en España;
- se esixise que determinada relación ou tutela estivese constituída conforme ao dereito español;
- exista unha denegación automática por antecedentes penais nalgún dos supostos concretos afectados pola sentenza;
- se producise un problema relacionado exclusivamente coa obriga anulada do artigo 197.2.
Isto non significa que o expediente teña que ser concedido automaticamente. Haberá que comprobar os demais requisitos e, se xa existe unha resolución, tamén a data de notificación e os posibles prazos para recorrer.
Que recomendamos desde SenValos?
Se tes unha solicitude de estranxeiría pendente ou recibiches unha denegación relacionada con algún destes requisitos, convén revisar a resolución antes de presentar ningún recurso.
Especialmente nos expedientes de menores nacidos en España, ascendentes de españois, familiares de cidadáns españois e casos con antecedentes penais, unha frase concreta da resolución pode ser decisiva para saber se esta sentenza afecta ao caso.
En ONGD SenValos podemos revisar a documentación e explicar que consecuencias pode ter a sentenza para cada expediente.
Esta información está actualizada ao 25 de setembro de 2026.
Fontes oficiais
A fonte principal é a Sentenza do Tribunal Supremo do 8 de xullo de 2026 e o Auto de rectificación do 1 de setembro de 2026, publicados no BOE núm. 234, do 22 de setembro de 2026.
Sentenza e Auto de rectificación no BOE
Texto consolidado do Regulamento de Estranxeiría
