O Ministerio de Inclusión, Seguridade Social e Migracións abriu un proceso de audiencia e información pública sobre un Proxecto de real decreto que modifica o Regulamento de estranxeiría (Real decreto 1155/2024). Traducido a unha linguaxe clara: hai un borrador de norma xa redactado e, durante uns días, a cidadanía e as entidades poden enviar comentarios para melloralo.
A data de publicación do trámite é o 28 de xaneiro de 2026. Ao tramitarse por vía de urxencia, o prazo é curto: do 28 de xaneiro ao 6 de febreiro de 2026.
Que significa “audiencia e información pública” e por que importa?
Cando o Goberno prepara unha norma, hai un momento no que publica un borrador e abre un período para recoller opinións. Este é ese trámite.
Serve para:
- Escoitar as persoas afectadas (quen ten dereitos ou intereses lexítimos en xogo).
- Recoller achegas de organizacións e asociacións que acompañan as persoas migrantes ou traballan na integración.
- Incorporar propostas de calquera persoa ou entidade con experiencia ou coñecementos útiles.
Que norma se quere modificar?
O proxecto pretende axustar o Regulamento da Lei orgánica 4/2000, que regula aspectos clave da vida administrativa de moitas persoas estranxeiras en España: autorizacións, trámites, requisitos e procedementos.
Segundo a memoria xustificativa, o obxectivo é concretar e reforzar as vías de acceso a autorizacións por circunstancias excepcionais para persoas que xa están en España, e achegar maior seguridade xurídica para que o exercicio dos dereitos non dependa de interpretacións diferentes.
Unha parte importante do borrador desenvolve dúas disposicións “transitorias” (medidas temporais con datas límite):
- A disposición transitoria quinta, pensada para persoas que solicitaron protección internacional antes do 31 de decembro de 2025.
- A nova disposición transitoria sexta, que crea unha autorización excepcional “única” para persoas que estaban en España antes do 31 de decembro de 2025 e cumpran determinados requisitos.
O esencial do borrador
A continuación resumimos o máis relevante, poñendo o foco no práctico: que abre, a quen podería afectar e que puntos adoitan xerar dúbidas.
1) Disposición transitoria quinta: unha vía de residencia para determinadas persoas solicitantes de asilo
O borrador prevé que quen presentase unha solicitude de protección internacional antes do 31 de decembro de 2025 poida pedir unha autorización de residencia por circunstancias excepcionais (arraigamento) se cumpre os requisitos xerais (estar en España, non ter prohibida a entrada, aboar as taxas e cumprir as condicións relativas aos antecedentes nos termos previstos).
Un punto clave é a data límite: poderíase solicitar ata o 30 de xuño de 2026.
Que pasa mentres se tramita?
O texto formula que, unha vez admitida a trámite a solicitude, a persoa podería contar cunha autorización provisional de residencia e, se está en idade laboral, tamén cunha autorización provisional para traballar (por conta allea ou propia) en todo o territorio e en calquera sector. Se a solicitude se denega, esa autorización provisional decae.
Tamén se regulan os efectos sobre posibles procedementos de retorno en determinados supostos, con regras específicas durante a tramitación.
2) Menores e familia na disposición transitoria quinta: solicitudes “en paralelo” e regras máis flexibles
O borrador inclúe unha previsión con impacto directo na estabilidade de moitas familias: se a persoa solicitante ten fillas ou fillos en España (menores ou maiores con discapacidade ou dependencia), prevese que poidan presentar simultaneamente a súa solicitude de autorización de residencia conforme aos artigos 159 e 160, con flexibilización de requisitos.
A idea de fondo é evitar situacións que, na práctica, xeran moita inseguridade: que nenas, nenos e adolescentes dependan administrativamente de situacións cambiantes das súas persoas referentes.
A memoria de impacto subliña ademais un aspecto especialmente relevante: estas autorizacións para fillas e fillos terían unha vixencia de cinco anos e serían independentes da da persoa proxenitora, o que favorece a estabilidade administrativa da infancia e da adolescencia.
3) Nova disposición transitoria sexta: autorización excepcional “única” para persoas presentes en España antes do 31/12/2025
O borrador crea unha autorización de residencia por circunstancias excepcionais única para persoas estranxeiras que se atopasen en España antes do 31 de decembro de 2025, se cumpren os requisitos xerais.
Entre os elementos que aparecen no texto, menciónase a necesidade de acreditar unha permanencia continuada durante un período mínimo (o borrador refírese a polo menos cinco meses no momento da solicitude), ademais doutras condicións habituais (taxas, criterios de antecedentes e non representar unha ameaza para a orde pública, nos termos previstos).
Ademais, esixe cumprir polo menos un destes bloques:
- Ter traballado durante o período de permanencia ou presentar un contrato.
- Permanecer en España xunto coa unidade familiar (segundo a definición do propio texto).
- Estar en situación de vulnerabilidade, acreditada por servizos competentes ou por entidades do Terceiro Sector inscritas no rexistro correspondente (con presuncións vinculadas á irregularidade).
De novo aparece unha data límite: o borrador prevé solicitala ata o 30 de xuño de 2026.
Duración e traballo: a autorización sería por un ano e habilitaría para residir e traballar (se se cumpre a idade mínima de acceso ao traballo). O texto tamén contempla unha autorización provisional mentres se resolve a solicitude.
4) Unidade familiar e protección de menores tamén na disposición transitoria sexta
A norma busca facilitar que, cando unha persoa está en España coa súa unidade familiar, ese contexto se poida ter en conta. A memoria e o borrador describen supostos como:
- Fillas e fillos escolarizados ou cursando estudos.
- Fillas ou fillos maiores con discapacidade ou dependencia.
- Ascendentes de primeiro grao.
E volve aparecer a posibilidade de solicitudes simultáneas e a énfase en autorizacións con maior estabilidade para nenas, nenos e adolescentes.
Como participar agora mesmo
Podes participar premendo no botón seguinte:
- Tamén podes enviar as túas achegas a través do seguinte correo de envío: rloex24@inclusion.gob.es
mailto:rloex24@inclusion.gob.es - Prazo: do 28 de xaneiro ao 6 de febreiro de 2026
Este trámite é breve, pero pode ter efectos importantes. Se es unha persoa potencialmente afectada, se acompañas procesos migratorios ou se traballas en integración, emprego, educación, saúde, asesoramento ou mediación comunitaria, a túa experiencia é valiosa.
Unha regulación máis clara e garantista non é só unha cuestión técnica: é unha aposta de futuro pola cohesión social, a convivencia e o exercicio real dos dereitos.
